Simon Tisdall, biên tập viên The Guardian ngày 25/9 bình luận trên báo này, chính sách "xoay trục sang châu Á" của Tổng thống Mỹ Barack Obama đã thất bại. Trung Quốc đang trong quá trình (hoàng kim của) uy quyền.
Ví dụ tiêu biểu được Simon Tisdall đưa ra để chứng minh cho đánh giá của bản thân mình, là trường hợp nhà chỉ huy Đài Loan Thái Anh Văn. Bà đã tiến công mất 25% sự ủng hộ sau một số tháng ngắn ngủi lên cầm quyền bằng một chiến thắng vang lừng, chỉ vì Trung Quốc.
Nghĩ rằng Dân tiến đảng và bà Thái Anh Văn theo đuổi chương trình "Đài Loan độc lập", Bắc Kinh đã đình chỉ chính thức con đường dây hot nguy cấp, chấm dứt các hoạt động trao đổi (ý kiến) với Đài Bắc, nơi Trung Nam Hải vẫn coi là một "thức giấc nổi loạn" của China, đang chờ thống nhất.
Hiểm nguy hơn, TQuốc đã có chính sách hạn chế giễu khách du lịch sang Đài Loan. Hoạt động đầu cơ buôn bán giữa nhì bờ eo biển vừa qua cũng bị đình trệ, thay vì phát triển như dưới thời ông Mã Anh Cửu.
Bà Thái Anh Văn phải đối mặt với áp lực mâu thuẫn.
Quần chúng Đài Loan thì hy vọng quan hệ hợp tác kinh tế qua nhì bờ eo biển ngặt nghèo hơn, nhưng lại giữ kẽ thức chính mình là người Đài Loan chứ ko phải Trung Quốc, một nhân tố Bắc Kinh không chấp thuận.
| Tàu Mỹ tuần tra ở Đại dương Đông không ngăn nổi bước chân bành trướng của China, ảnh: The New York Times. |
Chủ toạ TQuốc Tập Cận Bình đã cảnh báo, thống nhất Đài Loan không thể trì hoãn vô thời hạn. Bắc Kinh tạo ra sức mạnh quân sự và những gợi ý của cánh diều hâu rằng, có thể dùng vũ lực để thống nhất Đài Loan, chuyện tranh chấp mà bà Thái Anh Văn phải đương đầu là yếu tố hoàn toàn dễ nắm bắt.
Tình thế lui tới lưỡng nan này - khiến thế nào để phát hành quan hệ mang tính xây dựng với TQuốc mà không ảnh hưởng hoặc phải trong khoảng bỏ lợi ích nước nhà - đang dần biến thành nhân tố hiểm nguy hơn.
Nhân tố này được chia sẻ bởi các quốc gia trên toàn khu vực Đông Á, trong khoảng Indonesia đến Philippines, Việt Nam, Nhật Phiên bản, Hàn Quốc, Malaysia và Singapore. Tình thế lưỡng nan là gần giống nhau, nhưng bí quyết đối phó của mỗi nước thì có khác nhau.
Dẫn đến trạng thái này theo Simon Tisdall, cội nguồn chú yếu là vai trò và ảnh hưởng của Hoa Kỳ đã suy giảm, thể hiện qua kế hoạch "xoay trục sang châu Á - Thái Bình Dương" và TPP.
Việc Hoa Kỳ không có kĩ năng rõ ràng để ngăn chặn TQuốc xây đắp đảo nhân tạo ở khu vực (Bắc Kinh khiêu vũ tham gia) tranh chấp trên Hồ Đông là bằng chứng rõ nét nhất cho thấy, chiến lược xoay trục sang châu Á là rỗng tuếch.
Tin tức về các hoạt động xây đắp mới của China ở khu vực này sinh ra (dày thêm) mỗi tuần. Bất chấp luật pháp, bỏ dở các nước láng giềng, China đơn phương đòi 80% diện tích Biển Đông.
Các hoạt động tuần tra bảo vệ tự do hàng hải mà Mỹ tiến hành ở Hồ Đông gần như rất ít tác dụng. Phán quyết Trọng tài bị Bắc Kinh chưng bỏ thẳng cánh.
Một số nhà quan sát còn phát hiện thêm các động cơ thầm kì dị khác của Trung Nam Hải. Việc xây đắp đảo nhân tạo ở Trường Sa cũng như khiêu khích Nhật Bản ở Hoa Đông còn nhằm mục đích cô lập Đài Loan, chuẩn bị không gian ý tưởnrg cho kĩ năng sử dụng vũ lực.
Nhận thức được sự yếu kém của Mỹ đã khiến các đồng minh của Hoa Kỳ phải tìm cách tự lo cho bản thân.
Tuần trước quân đội Đài Loan khởi đầu nhập cuộc vào hoạt động kiểm soát an ninh đảo Ba Bình (Trường Sa, Khánh Hòa, Việt Nam, đảo bị Đài Loan chiếm hữu đóng bất hợp pháp), thay vì ủy quyền hải tuần.
Đáng kể hơn là Tổng thống Philippines Rodrigo Duterte tuần trước tuyên bố, chấm dứt hợp tác hàng hải với Mỹ ở Đại dương Đông. Những phát biểu chỉ trích Hoa Kỳ của ông có thể chưa chắc đã phải là một chiến lược, nhưng chắc chắn Bắc Kinh ưng ý.
Sự "bất lực" của ông Obama trước Trung Nam Hải cũng làm ông Shinzo Abe phải xúc tiến mau lẹ tái trang bị kĩ năng tác chiến cho quân đội. Ứng phó với Bắc Triều Tiên chỉ là cái cớ. Mối vồ cập thực thụ của Tokyo chính là TQuốc.
Nguồn:
https://www.theguardian.com/commentisfree/2016/sep/25/obama-failed-asian-pivot-china-ascendant
Xem thêm: tin tức nhanh nhất việt nam
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét