Thích hợp than cho điện tại Quy hoạch điện VII điều chỉnh

Bộ Công thương vừa công bố Quyết định số 403/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ phê chuẩn điều chỉnh Quy hoạch phát triển ngành than Việt Nam đến năm 2020, có xét triển vọng tới năm 2030. 

Ảnh minh họa.

Nhiều ý kiến cho rằng, Quy hoạch than điều chỉnh lần này có tính khả thi hơn nhiều so với quy hoạch được Chính phủ ban hành ở Quyết định số 60/QĐ-TTg ngày 09/01/2012 (thời gian trước gọi là Quy hoạch 60). 

Mục đích vững mạnh tổng quát của Quy hoạch than điều chỉnh lần này là xây dựng ngành Than Việt Nam trở nên nghề công nghiệp phát triển, có sức cạnh tranh cao, có trình độ công nghệ hiện đại so với khu vực ở tất cả các khâu dò xét, khai thác, sàng tuyển, chế biến, sử dụng than; đảm bảo đủ than cho mục đích sử dụng thiết kế trong nước, khác lạ là than cho chế tạo điện. 

Phó Tổng Cục trưởng Tổng cục năng lượng, Bộ Công thương - ông Nguyễn Khắc Thọ khẳng định, trên cơ sở nghiên cứu, đánh giá của Bộ Tài nguyên Môi trường, tổng trữ lượng và khoáng sản than dự tính tới cuối năm 2015 vào khoảng 48,88 tỷ tấn, trữ lượng và tài nguyên than huy động vào quy hoạch khoảng 3,05 tỷ tấn, sẽ tăng trưởng nghề Than trên cơ sở khai thác, chế biến, thiết kế có hiệu quả và tiết kiệm nguồn khoáng sản than; Đóng góp hăng hái vào việc thích hợp an ninh năng lượng quốc gia; Ưu tiên đảm bảo đơn hàng trong nước; Phù hợp việc xuất, nhập khẩu tuyệt vời đáp ứng hướng giảm dần xuất khẩu và chỉ xuất khẩu các model than trong nước chưa có đơn hàng dùng…  Tăng cường hoạt động kinh doanh, đầu tư ra nước ngoài để phục vụ đủ than cho yêu cầu vững mạnh kinh tế - xã hội của đất nước; Vững mạnh ngành than hiệu quả, đồng bộ và theo cùng sự vững mạnh chung của các nghề kinh tế. Quy hoạch cũng nhấn mạnh tới việc đa dạng hóa phương thức đầu tư và kinh doanh than. Ông Nguyễn Khắc Thọ cho rằng, vấn đề này tương tác tới mục đích sử dụng vốn đầu tư cho lớn mạnh ngành than rất lớn, trung bình khoảng 18-20 nghìn tỷ đồng/năm. "Để đảm bảo được đơn hàng vốn cho đầu tư phát triển ngành than thì cũng nhiều chủng loại hóa các cung cách huy động vốn, trong đó có 1 điểm rất rõ là phương thức đầu tư kinh doanh than đảm bảo các cung cách PPP, BOT, BT, BO…Than là tài nguyên của tổ quốc, thành ra trong quá trình cổ phần hóa cũng như đa dạng hóa các hình thức đầu tư thì chúng ta tập trung then chốt về các cơ sở hạ tầng để đáp ứng lớn mạnh nghề than. Đó là hệ thống vận tải, các cảng biển, các dây chuyền chuyên chở than, còn việc khai thác than thì bởi Nhà nước quản lý. Điều này được biểu hiện rõ trong Chỉ thị số 22 của Bộ Chính trị"- ông Thọ cho biết.

Đáp ứng ông Đỗ Hồng Nguyên - Giám đốc Công ty Cổ phần tham mưu đầu tư mỏ và công nghiệp - Vinacomin (đại diện doanh nghiệp trực tiếp nghiên cứu sử dụng Quy hoạch phát triển nghề Than Việt Nam), Quy hoạch than điều chỉnh có tính khả thi cao hơn Quy hoạch than được ban hành năm 2012 (QH60). Do, nó khắc phục được những điểm khó khả thi của QH60, được sửa đổi lại cho đạt cùng điều kiện kinh tế - xã hội. Điểm khác nhau lớn nhất thị trường Hà Nội cũng là cần thiết nhất thị trường Hà Nội của QH than 403 so với QH than 60 là việc xác định lại đơn đặt hàng tiêu thụ. Than là nguồn vật liệu đầu vào cho  một số ngành kinh tế chính, chính yếu là gia công điện công nghiệp như xi măng, giấy... Chi tiết, đối cùng than cho chế tạo điện, QH than 60 chuyên dụng cho cấp than cho Quy hoạch Điện VI. Quy hoạch điện VII (đã được điều chỉnh) có đối mới hầu hết so với QH điện VI. Chính vì thế, đề nghị than cho điện thay đổi nên cũng phải phải lập lại cho theo. Quy hoạch than điều chỉnh lần này cũng xét tới năng lực của các đơn vị khai thác than, trong đó có Tập đoàn Công nghiệp Than - Khoáng sản Việt Nam (TKV), Tổng đơn vị Đông Bắc (BQP). Đảm bảo ông Đỗ Hồng Nguyên, một điểm quan trọng nữa của quy hoạch chính là việc định hướng tiệm cận thị trường gắn cùng phù hợp an ninh năng lượng, tự chủ nguồn than cho sản xuất trong nước. "Vốn không phải là vấn đề lớn, cấp thiết nhất là việc tăng năng suất, sản lượng của ngành than để phục vụ cho điện"- ông Nguyên cho biết.

Đáng lưu ý trong số các biện pháp thực hiện Quy hoạch than điều chỉnh đó là việc đào tạo nguồn nhân công và đầu tư khoa học công nghệ. Đáp ứng đó, sẽ tăng cường nghiên cứu, tiếp nhận, chuyển giao, làm chủ công nghệ - kỹ thuật tiên tiến trong lĩnh vực thăm dò, khai thác, chế biến than (khác lạ là công nghệ khai thác than dưới mức -300m bể than Quảng Ninh và bể than Sông Hồng); Nghiên cứu, ứng dụng đồng bộ các giải pháp kỹ thuật và quản lý nhằm lắp đặt tiết kiệm tài nguyên, tiết kiệm tổn phí trong các khâu dò la, khai thác, chế biến, vận chuyển, tiêu thụ và kinh doanh than… Đáp ứng ông Nguyễn Tiến Chỉnh - nguyên Trưởng ban KHCN và Chiến lược lớn mạnh Tập đoàn CN Than - Khoáng sản Việt Nam (TKV), việc đầu tư công nghệ không khó, vốn cũng không phải là quá khó, mà cái khó lớn nhất Hà Nội là khó có khả năng ứng dụng công nghệ tân tiến vào các công đoạn khai thác và chế biến than ở đa số mỏ than của ta. "Thực ra hiện thời việc mua công nghệ trên trái đất không khó. Cái khó của ngành than Việt Nam là than manh mún, điều kiện địa chất tinh xảo, có công nghệ nhưng điều kiện để áp dụng công nghệ không có và không hiệu quả bởi vì manh mún. Hoàn hảo nhất thị trường là điều kiện nào thì ứng dụng công nghệ ấy và khu vực nào có điều kiện cơ giới hóa thì cơ giới hóa tối đa"- ông Chỉnh cho biết.

Kế hoạch khai thác bể than ĐBSH cũng được đề cập khá cụ thể ở Quy hoạch than điều chỉnh lần này. Chính phủ đã giao cho TKV chương trình dò hỏi, tìm hiểu, vận dụng công nghệ thí điểm. Năm 2015 TKV đã tiến hành thử nghiệm việc khoan thăm dò tại vị trí xã Nam Thịnh, huyện Tiền Hải (Thái Bình). Việc có bản lĩnh khai thác được hoặc không sẽ dựa vào vào Báo cáo của TKV sau khi tổng hợp kiểm tra 5 mũi khoan thí nghiệm ở vị trí này..

Xem tại: báo giá vỏ tủ điện